نفوس طالبانرا آگاه گردانيدن كه توجه بملاحظهء اين صورت بديع و اين تركيب غريب كنيد و بقياس عقل در رويد و معرفت پدر خود حاصل كنيد [ 27 ر ] و در ضمن اين ترغيب است بدانكه خود را مستعد آن سازيد كه ادراك آن دقيقهء مناسبت نماييد كه شما را با پدر هست تا خود هم مجمع اسماء حسنى الهى شويد و دست الطاف بىدريغ نقاب هستى شما را از پيش بردارد و بهوية ذاتيه صاحب شهود حضرات الهيّه شويد كه آن در حقيقت انسانيه آدم حاصل است و تركيب صورت مخصص احد المعنيين است كه علما گفته‌اند در معنى حديث صحيح و هو قوله صلى اللّه عليه و سلم « ان اللّه خلق آدم على صورته » « 1 » صورته را دو معنى گفته‌اند يكى آنكه ضمير راجع باشد بآدم و معنى آنكه خداى تعالى آدم را آفريد بر صورت خود ، يعنى صورتى كه اول داشت كه گويند بالاى او بغاية بلند بوده چون به دنيا آمده قامت او كوتاه شده . پس معنى حديث اين باشد كه خداوند تعالى آدم را بر صورتى آفريد كه اول داشت ، بعد از آن او را كوتاه ساختند و اولاد او از آن قامت كوتاه ماندند و اين كلمهء آن حضرت در بيان حال آدم گفته و آنك مبداء خلق او بچه نوع بود . دوم آنكه ضمير راجع باللّه تعالى باشد و معنى آنكه خداى تعالى آدم را به صورت خود آفريد يعنى بر طور و طريقهء خود و بوجهى كه مناسب صفات جلال اوست و مراد جامعيّت آدم است صفات و اسماء حسنى را و علما از آنجهة كه مستفاد از لفظ صورت تركيب و حدوث است و صورت در مذهب حكما يكى از جواهرست كه از قسم ممكن الوجود است و در الفاظ عربى استعمال او در مركّب ميكنند ، اختيار معنى اول كرده‌اند لا جرم در بيت عالى مبانى كه مطلع قصيده است بتركيب صورت اشارة واقع شد جهت اشارت بترجيح [ احد ] المعنيين « 2 » و اين مطلع استعداد آن دارد كه اين مقاصد ازو توان بيرون آورد ، چون بيان مبداء حصول ابجد كه تركيب جامع انسانيست فرمودند اشارت بابجد ميفرمايند .

--> ( 1 ) - براى مراجع اين حديث بصفحهء قبل ن . ك . ( 2 ) - در اصل : ترجيح المعنيين .